मेरो Tweet

User Stat

Users Online.

Except where otherwise noted, this site is licensed under a Creative Commons Attribution 2.5 License.
eXTReMe Tracker

विज्ञान ब्लग : जाडो मौसममा किन रुघाखोकी लाग्छ ?

flu-1 जतिसुकै सफा खानेकुरा भए पनि अथवा जतिसुकै सफा वाताबरण देखिए पनि त्यसमा अझै प्रसस्त मात्रामा ससाना जीवाणु रहेका हुन्छन, जुन हाम्रो नाङ्गो आँखाले देख्न सकिन्न | रुघाखोकी लगायत बिभिन्न रोगहरु फैलाउने भाइरसहरु पनि हाम्रो नाङ्गो आँखाले देख्न सकिन्न | गर्मीको समयमा हावामा पानीको मात्रा अथवा पानीका कणहरुको मात्रा धेरै हुन्छ, र धेरैजसो हावामा रहने जीवाणुहरु बर्षायाममा पानीसंगै जमिनमा खस्छन र मर्छन् | यस्ता जीवाणुहरुको आयु सामान्यतया २-८ घण्टाको हुन्छ | तर जाडो समयमा हावामा सुक्कापन बढी हुन्छ, जुन वातावरण रुघाखोकी लगाउने भाइरसको निम्ति लामो समयसम्म जीवत रहन र लामो दुरीसम्म पुग्न सहयोगी बन्दछ | त्यसको अतिरिक्त जाडो समयमा मानिसहरु झ्याल ढोका थुनेर भित्र बस्ने भएकोले पनि एकजनाबाट अर्कोमा रुघाखोकी सर्ने सम्भावना बढी हुन्छ | Continue reading विज्ञान ब्लग : जाडो मौसममा किन रुघाखोकी लाग्छ ?

के खान दिनुपर्‍यो सार्कको बहानामा सार्वजनिक विदा ?

- डा. ध्रुव पन्थी –
टोकियो विश्वविद्यालय, जापान

saarc_logo देश अहिले सार्क सम्मेलनमय भएको छ। आफ्नो लागि आफैले र समयमा कहिल्यै केही नगर्ने पुस्तैनी संस्कार बोकेका हामीहरु यही सार्क सम्मेलनको बाहनामा बाटो टाल्दैछौँ, बाटो छेउछाउ लिपपोत गर्दैछौँ र दुइचारवटा सरकारी भवन सजाउँदैछौँ। देशको प्रशासनिक केन्द्रविन्दु भनिने सिंहदरबारका खुइलिएका भित्ता र चुहिएका छाना रङरोगन र मर्मत गर्न त छिमेकी देशको सरकार प्रमुखको भ्रमण वा सार्क शिखर सम्मेलनजस्तो अवसर कुर्नुपर्ने हाम्रा लागि दुई-चार दिनकै लागि भए पनि राजधानी सिँगारिनु राम्रै मान्नुपर्ला। तर सार्क सम्मेलनको नाममा भइरहेका केही उदेकलाग्दा कृयाकलापहरु देख्दा भने हाम्रा राज्यसञ्चालकहरुको गैरजिम्मेवारीताले पराकाष्ठा नै नाघेको हो कि भन्ने अनुभूति भएको छ।

सार्क सम्मेलनमा सार्वजनिक विदा दिने तयारी हुँदै गरेको समाचार पहिलोपल्ट एउटा अनलाइन पत्रिकामा पढ्दा लागेको थियो, यो कामचोर प्रवृत्तिका केही कर्मचारीहरुले फैलाएको हल्ला मात्र होला। यसै त सार्वजनिक विदाको संख्या कहालीलाग्दो गरी बढी छ, त्यसमाथि सभा-सम्मेलनको नाममा पनि विदा थप्ने? यस्तो ‘मजाक’ होला भनेर पत्यार लागेको थिएन। तर आफै कामचोरी र अनुत्तरदायीताको पर्यायको रुपमा रहेको हाम्रो सरकारले एउटा सम्मेलनका नाममा काठमाडौं उपत्यकामा दुई-दुई दिन सार्वजनिक विदा दिने घोषणा गरिछाडेछ। अझ शैक्षिक संस्थाहरुमा त चार-चार दिन विदा दिइने रे। त्यतिले नपुगेर देशको एकमात्र अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल पनि दिउँसोको समयमा बन्द रहने रे। अनि यो सबै सम्मेलनमा आउने विदेशी पाहुनाको सुरक्षा र सवारी साधन व्यवस्थापनका लागि रे। कतिसम्मको जगहँसाइ! कतिसम्मको निकम्मा हाम्रो राज्यप्रणाली! Continue reading के खान दिनुपर्‍यो सार्कको बहानामा सार्वजनिक विदा ?

सार्केश्वर मेलाका कारण उड्नेदेखि गुड्नेसम्मलाई सकस

saarc_logo ठूलो मेला लाग्दैछ चाँडै नै नेपालको राजधानी काठमाडौँमा- सार्केश्वरको। मेलाको तयारीका लागि रातोदिन सरसफाइदेखि पुननिर्माण, मर्मतसंभारका काम भइरहेका छन्। खासमा यो मेला दुई दिनको मात्र हो। तर देशविदेशबाट आउने तिर्थालुहरुका कारण पाँच दिनसम्म यसले प्रभाव पार्नेछ। सार्केश्वर मेलाकै लागि शनिबारसहित पाँच दिन स्कूल कलेज विदा हुने भइसकेको छ भने दुई दिन त सरकारले नै सार्वजनिक विदा घोषणा गरेको छ। तर त्यतिले मात्र सकस घट्नेवाला छैन। उड्नेदेखि लिएर गुड्नेसम्मका हजारौँलाई यसले असर पार्नेछ।

सबैभन्दा पहिला गुड्ने कुरा गरौँ। तपाईँको मोटरसाइकल, कार, बस आदि दुई पाङ्ग्रे वा चार पाङ्ग्रे सवारी साधनको नम्बर प्लेटको अन्तिम अङ्क जोर छ कि बिजोर ? जोर छ भने मंसिर ८ गते, १० गते र १२ गते चलाउन पाइनेछ। बिजोर छ भने चाहिँ मंसिर ९ गते र ११ गते मात्रै चलाउन पाइनेछ। ८ देखि १२ गतेसम्म यो प्रणाली लागू हुनेछ। यसलाई पालन नगरे जरिवाना तिर्नुपर्नेछ। Continue reading सार्केश्वर मेलाका कारण उड्नेदेखि गुड्नेसम्मलाई सकस

जाजरकोटको पीडादायी यात्रा, प्रहरीलाई फोन गरेर के भो ?

??????????जाजरकोटबाट सुर्खेत हिँडेको खचाखच यात्रु बोकेको एउटा बस बिहीबार बिहानै भेरी नदीमा खस्यो। राति अबेरसम्म न बस भेटियो, न त्यसमा रहेका कयौँ यात्रुहरु नै। केही लाश भेटिए, केहीको उद्दार भयो।

स‍ंयोगले केही दिनअघि यतै यात्रा गर्नुपर्‍यो। सञ्चार माध्यमहरुमा सवारी साधनले स्पिडमा गाडी कुदाए वा क्षमताभन्दा बढी यात्रु राखे कम्प्लेन गर्न प्रहरीले हटलाइन नम्बर दिएको सुनिएको थियो। तर यसमा फोन गर्दा कस्तो रेस्पन्स हुँदो रहेछ, आफैले भोगी हेरेँ।

कात्तिक १५ गते बिहान ७ बजे नेपालगञ्जबाट जाजरकोट सदरमुकामको लागि त्यसतर्फ प्रस्थान गरियो। गाडी सल्ली बजार पुग्यो। सल्ली बजार त्यो बजार हो जसको छेवैमा भेरी नदि बगेको छ । गाडी भेरी नदि तर्नको लागी एकमात्र विकल्प फेरी हो । फेरी मेसिनबाट चल्ने एउटा ठूलो डुङ्गा हो जसमाथि राखेर सवारीसाधनहरु नदी तार्ने गर्दछन् । तर त्यो चलेको छैन । वर्षायाममा भेरी नदिमा बढ्ने पानिको बहावसँगै यो बन्द हुन्छ र नदिमा पानीको वहाव घट्न थाले पछि चल्नु पर्नेमा यो चल्दैन । एक मात्र विकल्पनै बन्द भएपछि पारी बजार राकम गएर सार्वजनिक यातायातको प्रयोग गर्नुको अर्को विकल्प पनि छैन। Continue reading जाजरकोटको पीडादायी यात्रा, प्रहरीलाई फोन गरेर के भो ?

प्रधानमन्त्री भन्छन् देश फर्कनुस्, फर्केकाहरु भने यस्तो पीडामा

प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाले केही अघि एउटा भाषणमा डा. कुमुद धिताललाई उल्लेख गर्दै राजनीतिक, आर्थिक तथा अन्य विविध कारणले विगत डेढ दशकदेखि मुलुकवाट बौद्धिकताको पलायन भएको अवस्था दर्दनाक विषय बनेको छ, बौद्धिक पलायनता कुनै पनि राष्ट्रका लागि सुहाउने कुरा होइन भने। उनले भने, मुलुकमा अनुकूल वातावरण नभएकाले बाध्य भएर कामको खोजीमा बाहिर जानुपरेको गुनासो सुनिन्छ, तापनि नेपालमा जतिसुकै असहज परिस्थिति आइपरे तापनि नेपाली धर्तीको मुहार उज्यालो पार्न सहज परिस्थितिको वातावरण आफैँले निर्माण गर्दै आफ्नो सीप तथा विज्ञताको उपयोग गर्न आफ्नै मुलुकमा फर्कनुहोस् र मातृभक्तिको ज्वलन्त उदाहरण प्रस्तुत गर्नुहोस् भन्ने आग्रह गर्न चाहन्छु।

आफ्नो देश सम्झी विदेशबाट फर्केका विज्ञहरु भने यहाँको राजनीतिबाट दिक्क भएको एउटा उदाहरण पोखरा विश्वविद्यालयमा देखिएको छ। यस्ता कुरा भाषणमा मात्रै राम्रो सुनिने रहेछ। व्यवहारमा आइपुग्दा त राजनीतिमा नलागेकाहरु विरक्तिने स्थिति हुँदो रहेछ। Continue reading प्रधानमन्त्री भन्छन् देश फर्कनुस्, फर्केकाहरु भने यस्तो पीडामा

किन बढ्दैछ जापानमा नेपालीहरुको शरणार्थी आवेदन?

- कृष्ण के श्रेष्ठ “काल्स”-
योकोहामा, जापान

1मलाई अझै याद छ म सानो छँदा, दोलखामा लामाबगरको बाटो हुँदै धेरै तिब्बतीहरु काम गर्न गाह्रो भयो भन्ने कारण देखाई, बाध्य भई भागेर शरणार्थीको रुपमा नेपाल छिर्ने गर्दथे। अनि प्रहरीले पक्रेर कि फेरि उतै फर्काउँथ्यो कि सदरमुकाम चरिकोट लगेर ब्यबस्थापनको लागि काम अगाडि बढाउँथ्यो।

तर, नेपालबाट ९ लाखदेखि १२ लाखसम्म तिरेर आएका नेपाली बिद्यार्थीहरु र कुकहरुले जापान जस्तो बिकसित देशमा शरणार्थी भिसामा आवेदन दिने क्रम बढ्दै गरेको समाचार हालै जापानी पत्रिका आसाही सिन्बुनले प्रकाशित गरेको छ। यतिसम्म कि हेडलाइन मै “नेपाली विद्यार्थीहरु पैसा कमाउने उधेश्यले शरणार्थी हुदै” भनि लेखिएको थियो । कुरा के रैछ भने, फुकुओखा शहरमा विद्यार्थी भिसामा आएका ४ जना नेपाली बिद्यार्थीहरु मध्ये ४ जना एकपछि अर्को हुदै होस्टेलबाटै हराएछन । र खोजि गर्दा, टोकियोको आसपासमा बसेर शरणार्थी भिसाको लागि निबेदन दिएको कुरा बाहिर आएको रहेछ । Continue reading किन बढ्दैछ जापानमा नेपालीहरुको शरणार्थी आवेदन?

शरणार्थी बन्न भारतीय नागरिक नेपालमा १३ महिनादेखि धर्नामा

-गणेश लम्साल-

unnamed भारतीय सरकारी कम्पनीमा जागिरमा पास भएर पनि जागिर नपाएपछि १५ वर्षसम्म त्यसका लागि संघर्ष गरेका भारतको आसाम राज्य घर भएका भारतीय नागरिक हेमादर सेनापति काठमाडौँस्थित नेपाल प्रेस काउसिलको मुख्य गेटमा १३ महिनादेखि धर्ना दिइरहेका छन्। उनको एक सूत्रीय माग नेपाली शरणार्थी बन्न पाऊँ भन्ने मात्र छ। तर कसैले वास्ता गरेको छैन।

उनी संचारग्रामस्थित नेपाल प्रेस काउन्सिलको मूल गेटमा आफनो माग लेखेर बिहान १० देखि अपराह्न ५ बजेसम्म धर्नामा बस्ने गर्छन्। धर्नामा बसेको यतिका दिन बितिसक्दा पनि उनको नेपाली शरणार्थी हुने माग कतैबाट सुनुवाई भएको छैन।

भारतबाट ज्यानको सुरक्षाका लागि विस्थापित भएपछि पहिले काठमाडौँस्थित शान्तिबाटिकामा ब्यानर टाँगेर धर्नामा बस्दै आएका उनलाई प्रहरीले हटाएपछि १३ महिनादेखि सञ्चारग्रामस्थित नेपाल प्रेस काउन्सिल कार्यालयको मुख्य द्वारमा धर्नामा बस्न थालेका हुन्। प्लेकार्डमा माग लेखेर प्रेस काउन्सिल नेपालको मुख्य गेटमा धर्नामा बसेका हेमादरले भने, ‘ मेरो एक मात्र माग नेपाली शरणार्थी हुने अधिकार पाऊँ भन्ने छ तर कसैले वास्ता नै गरेको छैन।‘ Continue reading शरणार्थी बन्न भारतीय नागरिक नेपालमा १३ महिनादेखि धर्नामा

ठग्नकै लागि मिस कल गरिन्छन्, होसियार !

-मोहन बस्याल-

unnamedअपरिचित नम्बरबाट मिस कल वा म्यासेज आयो? झुक्किएर पनि कल ब्याक नगर्नुस् तपाई ठगिन सक्नु हुन्छ। विशेष गरी विदेशबाट आउने मिस कल तथा सन्देश ठग्नकै लागि आएको पाइएको छ।

+९२३३२०७६८१८९ , +९२३०४७१७५९० वा यस्तै नम्बरबाट मिल कल आयो भने बुझ्नुस‌् तपाई ठगिदै हुुनुहुन्छ। तपाईले कल व्याक गर्ने वित्तिकै उनीहरुले तपाईलाई नेपाल टेलिकम, कौन बनेगा करोडपति वा यस्तै कुनै संस्था वा कार्यक्रमको नाम दिएर पच्चिस लाख, पचास लाख रुपैयाको चिठ्ठा वा लट्री परेको बताउँछन्। Continue reading ठग्नकै लागि मिस कल गरिन्छन्, होसियार !

माधव नेपाल ‘थिति’ अरु चैँ ‘तिथि’?

athiti
कार्यक्रमका फोटोहरु हेर्दा पनि कति हाँसो उठ्ने हुन्छ हौ आजभोलि त। हेर्नु न यहाँ- नहोस् कतै दुर्घटना भन्ने कार्यक्रममा नेताहरुलाई ल्याएर राखेछन्। यी नेताहरु आफैले देशलाई दुर्घटनातिर लान लागिरहेका छन्, के सडक दुर्घटनाको कुरा गर्नुहुन्छ ! नेताहरु ल्याएपछि विषयभन्दा बाहिर भाषण हुन्छ अनि कार्यक्रमको उद्देश्य कुम्लो बोकी थिमितिर लाग्छ भन्ने थाहा नभएको हो र। कार्यक्रम थियो सडक दुर्घटनाको। माधव नेपालले भाषण गरे, ‘​सहमति छाडेर सुरुङ पस्न खोजेपछि कसरी गतिरोध हट्छ? जातीय राज्यका पक्षमा छैनौँ। नारायणकाजी पनि के कम, नेपाली काँग्रेस र एमाले एक्लाएक्लै अगाडि बढ्न खोज्ने प्रवृत्तिका कारण समस्या उत्पन्न भएको भनिदिए।
कार्यक्रम आयोजकले लेखेका कुरा हेर्नुस् त ध्यान दिएर। Continue reading माधव नेपाल ‘थिति’ अरु चैँ ‘तिथि’?

नेपाली मूलका नेपालीको भूल

-शिव प्रकाश-

लोकतान्त्रिक मूलकको मूलबासी नातले हाम्रा राजनीतिक आस्था र मान्यता फरक हुनु स्वाभाविक हो । तर यसको अर्थ मैले मेरो राजनीतिक चिन्तनलाई नै आफ्नो परिचय बनाएर “सबैभन्दा पहिला म नेपाली” भन्ने मेरो मूल परिचयलाई विस्थापित गर्न सक्दिन ।

मान्छेका दुई जात मात्र छन्– भात खाने र घाँस खाने । राम्रो र नराम्रो हैन, असल र खराब । म यही दुई जात भित्रको हुँ, अरु कुनै जातको हैन ।
लैंगिक विभेदताले नारी–पुरुष छुट्याए पनि दुबै एकै जातका हुन् । नारी पनि मान्छे । पुरुष पनि मान्छे ।

असल वा खराब भन्न सक्नुहुन्छ तर मलाई अरु कुनै जात र जातिमा वर्गिकरण गर्ने अधिकार कसैलाई छैन । त्यसमाथि घरदेश त्यागेर परदेशमा बसेका हामीले झन् ख्याल गर्नु पर्ने हुन्छ । किन ? Continue reading नेपाली मूलका नेपालीको भूल